Diş hekimliği uygulamaları, hem cerrahi müdahaleleri hem de estetik ve fonksiyonel tedavileri barındıran oldukça hassas bir alandır. Diş hekiminin tıbbi standartlara aykırı eylemleri, yani hatalı tıbbi uygulamaları (malpraktis) neticesinde hastanın zarar görmesi durumunda hukuki sorumluluk gündeme gelmektedir. Bu kapsamda zarar gören hastalar, uğradıkları maddi ve manevi zararların tazmini amacıyla diş hekimine karşı tazminat davası açma hakkına sahiptir. Peki, diş hekimine karşı açılan tazminat davasında neler talep edilebilir?
Diş Hekiminin Hukuki Sorumluluğunun Dayanağı
Diş hekimi ile hasta arasındaki hukuki ilişki, yapılacak işlemin niteliğine göre değişkenlik gösterir. Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarında da belirtildiği üzere; implant, protez gibi sonuç taahhüt eden estetik ve protetik işlemler genellikle 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) kapsamında “eser sözleşmesi” hükümleri çerçevesinde değerlendirilir. Dolgu, kanal tedavisi veya diş çekimi gibi genel tedavi işlemleri ise “vekalet sözleşmesi” niteliğindedir. Hekimin her iki sözleşme türünde de en yüksek düzeyde özen gösterme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu yükümlülüğün ihlali halinde hastanın maddi ve manevi tazminat talep hakkı doğar.
Maddi Tazminat Kapsamında Talep Edilebilecek Unsurlar
Hatalı tedavi sonucunda hastanın malvarlığında meydana gelen eksilmeler ve yapmak zorunda kaldığı harcamalar maddi tazminatın konusunu oluşturur. Diş hekimine karşı açılacak davada maddi tazminat başlığı altında şu talepler ileri sürülebilir:
- Tedavi ve Düzeltme Giderleri: Hatalı yapılan tedavinin düzeltilmesi için başka bir hekime veya sağlık merkezine ödenen tüm ücretler maddi tazminat olarak talep edilebilir. Ayrıca hatalı tedavi esnasında yapılan ilaç, röntgen, protez ve diğer tıbbi malzeme masrafları da bu kapsama dahildir.
- Gelecekte Yapılması Gereken Tedavi Masrafları: Hatalı müdahale nedeniyle gelecekte yapılması zorunlu hale gelen ek cerrahi işlemlerin veya restoratif tedavilerin muhtemel maliyetleri bilirkişi raporuyla tespit edilerek talep edilebilir.
- Kazanç Kaybı: Hatalı diş tedavisi ve sonrasındaki düzeltme süreçleri sebebiyle hastanın çalışamadığı günlere ilişkin uğradığı gelir kaybıdır. Örneğin, tedavi sürecinin uzaması nedeniyle işe gidemeyen bir çalışanın veya serbest meslek sahibinin bu dönemdeki kazanç kaybı tazmin edilmelidir.
- Çalışma Gücünün Azalması veya Kaybı: Diş tedavisindeki ağır ihmaller sonucu (örneğin çene sinirlerinin kalıcı olarak zarar görmesi, his kaybı veya çene eklemi hasarları vb.) hastanın mesleğini icra etmesinde zorluk yaşaması halinde, geçici veya kalıcı iş göremezlik tazminatı talep edilebilir.
Manevi Tazminat Talepleri ve Kriterleri
Diş tedavisindeki hatalar yalnızca maddi kayıplara değil, aynı zamanda ciddi fiziksel acılara, estetik bozulmalara ve psikolojik yıpranmalara da yol açar. TBK m. 56 uyarınca, bedensel bütünlüğün zedelenmesi durumunda olayın özelliklerine göre adil bir manevi tazminat talep edilebilir.
Aşırı Acı, Izdırap ve Psikolojik Yıpranma
Günlerce süren şiddetli ağrılar, yanlış çekim sonrası yaşanan travmalar ve fonksiyon kayıpları manevi tazminatın en önemli gerekçeleridir. Mahkeme, hastanın çektiği acıyı hafifletmek ve uğradığı manevi zararı gidermek amacıyla uygun bir manevi tazminat miktarına hükmeder.
Estetik Kaygılar ve Sosyal Hayattan Soyutlanma
Özellikle ön diş estetiği, porselen lamine veya gülüş tasarımı gibi uygulamalarda yaşanan başarısızlıklar hastanın dış görünüşünü doğrudan etkiler. Yargıtay içtihatlarında, estetik bozuklukların ve buna bağlı olarak gelişen sosyal hayattan kaçınma durumunun manevi tazminat miktarının tayininde önemli birer kriter olduğu kabul edilmektedir.
Yargıtay Kararları Işığında İspat ve Bilirkişi İncelemesi
Diş hekimliği davalarında tazminata hükmedilebilmesi için hekimin kusurlu eylemi ile meydana gelen zarar arasında illiyet (nedensellik) bağının bulunması şarttır. Yargıtay’ın yerleşik kararlarında vurgulandığı üzere; hekimin kusurlu olup olmadığı ve malpraktis olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği tıp ve diş hekimliği alanında uzman bilirkişi kurullarından (örneğin Adli Tıp Kurumu ilgili ihtisas dairesi veya üniversitelerin diş hekimliği fakültelerinden alınacak heyet raporları) alınacak raporlarla belirlenir. Bu raporlar, davanın seyrini ve talep edilebilecek tazminat miktarlarını doğrudan şekillendirmektedir.
Anahtar Kelime : dis hekimi tazminat
