Günümüzde estetik diş hekimliği uygulamalarının artmasıyla birlikte, laminate veneer (yaprak porselen), zirkonyum kaplama veya köprü gibi tedaviler sıklıkla tercih edilmektedir. Bu tedavilerin ön hazırlık aşamasında dişlerin tıraşlanması veya kesilmesi gerekebilmektedir. Ancak, hekimin mesleki standartlara aykırı şekilde aşırı veya hatalı diş kesimi yapması, hastada geri dönüşü olmayan fonksiyonel ve estetik kayıplara yol açabilir. Bu durum, hukuk sistemimizde “tıbbi uygulama hatası” (malpraktis) olarak kabul edilmekte ve hastaya tazminat davası açma hakkı tanımaktadır.
Diş Kesiminde Tıbbi Uygulama Hatası (Malpraktis) Nedir?
Hekim, hastasına uygulayacağı tedavide tıp biliminin güncel kurallarına ve mesleki özen yükümlülüğüne uygun hareket etmek zorundadır. Hatalı diş kesimi; sağlıklı diş dokusunun gereksiz yere aşırı tıraşlanması, yanlış dişin kesilmesi, kanal tedavisi yapılmadan derin kesim yapılması sonucu diş canlılığının (pulpa) zarar görmesi gibi durumları kapsar. Bu tür hatalar, Türk Borçlar Kanunu kapsamında hekimin özen borcuna aykırılık teşkil eder ve hukuki sorumluluğunu doğurur.
Hukuki Dayanak: Sözleşmesel İlişki ve Eser Sözleşmesi
Diş hekimi ile hasta arasındaki hukuki ilişkinin niteliği, açılacak davanın seyrini doğrudan etkilemektedir. Genel tedavi süreçleri hekim-hasta ilişkisinde “vekalet sözleşmesi” hükümlerine tabi iken; protez, köprü ve estetik amaçlı diş kesimi gibi uygulamalar Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarında “eser sözleşmesi” kapsamında değerlendirilmektedir. Eser sözleşmesinde hekim, sadece özen göstermekle yetinemez; aynı zamanda hastanın beklentisine uygun, kusursuz bir “sonuç” taahhüt etmiş sayılır. Hatalı kesilen dişler nedeniyle bu sonucun ayıplı veya eksik olması, Türk Borçlar Kanunu’nun ilgili maddeleri uyarınca hekimin ve kliniğin sorumluluğunu kesinleştirmektedir.
Hatalı Diş Kesimi Nedeniyle Talep Edilebilecek Tazminat Türleri
Hatalı diş kesimine maruz kalan hastalar, uğradıkları zararların giderilmesi amacıyla maddi ve manevi tazminat davası açabilirler. Türk Borçlar Kanunu hükümleri uyarınca talep edilebilecek tazminat kalemleri şunlardır:
- Maddi Tazminat: Hatalı işlemin düzeltilmesi için yapılacak yeni tedavi masrafları, implant veya revizyon protez bedelleri, tedavi süresince yapılan ulaşım giderleri ve iş gücü kaybından doğan zararlar maddi tazminat kapsamında talep edilebilir.
- Manevi Tazminat: Hatalı kesim nedeniyle yaşanan yoğun fiziksel acı, hassasiyet, beslenme zorluğu ve estetik görünümün bozulmasından kaynaklanan psikolojik yıpranma için manevi tazminat talep edilmektedir.
Görevli Mahkeme ve Süreç Nasıl İşler?
Davanın açılacağı mahkeme, tedavinin gerçekleştirildiği sağlık kuruluşunun niteliğine göre değişiklik göstermektedir:
- Özel Klinikler ve Vakıf Üniversiteleri: Tedavi özel bir diş hekimi muayenehanesinde, özel hastanede veya vakıf üniversitesinde yapılmışsa, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun uyarınca görevli mahkeme Tüketici Mahkemeleridir.
- Devlet ve Devlet Üniversitesi Hastaneleri: Kamu hastanelerinde yapılan hatalı müdahaleler devletin hizmet kusuru sayıldığından, Anayasa’nın ilgili maddeleri uyarınca idareye karşı İdare Mahkemesi‘nde “tam yargı davası” açılması gerekmektedir.
Bilirkişi Raporu ve İspat Süreci
Hatalı diş kesimi davalarında en kritik aşama ispat sürecidir. Mahkeme, diş kesiminin tıp biliminin kurallarına uygun olup olmadığını kendisi takdir edemeyeceği için dosyayı bilirkişiye gönderir. Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarında da vurgulandığı üzere, malpraktis iddialarında Adli Tıp Kurumu veya üniversitelerin ana bilim dallarından alınacak akademik nitelikteki bilirkişi raporları davanın kaderini belirler. Bu nedenle hastaların tedavi öncesi ve sonrası fotoğraflarını, röntgen kayıtlarını ve epikriz raporlarını eksiksiz saklaması büyük önem taşımaktadır.
Sonuç
Hatalı diş kesimi, kişinin yaşam kalitesini doğrudan etkileyen ve geri dönüşü oldukça zor olan ciddi bir tıbbi hatadır. Hak kaybına uğramamak ve tazminat sürecini profesyonel şekilde yönetmek adına, tıp hukuku alanında uzman bir avukattan hukuki destek alınması tavsiye edilmektedir.
Anahtar Kelime : dis hatasi tazminat
