Dijital çağ, bilgiye erişimi kolaylaştırırken, bireylerin geçmişteki hassas verilerinin sürekli olarak gündemde kalmasına da neden olabilmektedir. Özellikle sağlık verileri gibi son derece mahrem bilgilerin internet ortamında kontrolsüzce yer alması, hem hastalar hem de hekimler için ciddi endişeler doğurmaktadır. İşte bu noktada “unutulma hakkı” devreye girerek, bireylere dijital geçmişlerini kontrol etme ve itibarlarını koruma imkânı tanımaktadır.
Unutulma Hakkı Nedir?
Unutulma hakkı, bireylerin internet arama motorları ve diğer dijital platformlarda kendileriyle ilgili yer alan, güncelliğini yitirmiş, kamusal bir fayda taşımayan veya kişilik haklarını zedeleyen içeriklerin kaldırılmasını talep etme hakkıdır. Bu hak, temelini Anayasa’da güvence altına alınan özel hayatın gizliliği ve kişisel verilerin korunması ilkelerinden almaktadır. Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarında da belirtildiği üzere, üstün bir kamu yararı bulunmadığı sürece, kişilerin dijital hafızada yer alan olumsuz geçmişlerinden arınarak geleceklerini şekillendirme olanağı tanınmalıdır.
Sağlık Verileri Neden Özel ve Hassastır?
Sağlık verileri, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) kapsamında “özel nitelikli kişisel veri” olarak kabul edilir. Bu veriler, kişilerin fizyolojik ve psikolojik rahatsızlıkları, tıbbi geçmişleri, tedavi süreçleri gibi son derece mahrem bilgileri içerir. Bu nedenle işlenmeleri ve korunmaları çok daha sıkı kurallara tabidir. Sağlık verilerinin izinsiz paylaşılması veya internette kontrolsüzce yer alması, kişilerin sosyal ve profesyonel yaşamlarında onarılması güç zararlara yol açabilir.
İnternetten Sağlık Verisi İçeren Bir İçerik Nasıl Kaldırılır?
İnternet ortamında yer alan ve kaldırılmasını istediğiniz bir sağlık verisi içeren içerik için izlenebilecek adımlar şunlardır:
- İçerik Sağlayıcı veya Yer Sağlayıcı ile İletişime Geçme: İlk adım, içeriğin yayınlandığı web sitesinin (içerik sağlayıcı) veya sunucu hizmeti veren firmanın (yer sağlayıcı) iletişim bilgilerini bularak, içeriğin kaldırılması talebini iletmektir. Bu talep, içeriğin kişilik haklarınızı nasıl ihlal ettiğini ve unutulma hakkı kapsamına girdiğini açıklayan bir dilekçe ile yapılmalıdır.
- Kişisel Verileri Koruma Kurumu’na (KVKK) Başvuru: İçerik veya yer sağlayıcı talebinize yanıt vermez veya talebinizi reddederse, Kişisel Verileri Koruma Kurumu’na şikayette bulunabilirsiniz. Kurum, yaptığı inceleme sonucunda verilerin silinmesi, yok edilmesi veya anonim hale getirilmesi yönünde bir karar verebilir.
- Sulh Ceza Hâkimliğine Başvuru: Kişilik haklarınızın veya özel hayatınızın gizliliğinin ihlal edildiğini düşünüyorsanız, doğrudan Sulh Ceza Hâkimliğine başvurarak içeriğe erişimin engellenmesini talep edebilirsiniz. Bu yol, özellikle hızlı müdahale gerektiren durumlarda etkili bir yöntemdir.
Unutulma Hakkı Talebinde Dikkat Edilmesi Gerekenler
Unutulma hakkı talebinin değerlendirilmesinde mahkemeler ve KVKK, bir denge testi yapmaktadır. Bu testte, bireyin kişilik hakları ve özel hayatının gizliliği ile kamunun bilgi edinme hakkı ve basın özgürlüğü gibi değerler karşılaştırılır. Talebinizin olumlu sonuçlanması için içeriğin; güncelliğini yitirmiş olması, tarihi veya bilimsel bir değer taşımaması, kamusal bir tartışmaya katkı sunmaması ve kişinin itibarı üzerinde olumsuz bir etki yaratması gibi unsurların somut bir şekilde ortaya konulması önemlidir.
Unutulmamalıdır ki, sağlık hizmetlerinin yürütülmesi ve kamu sağlığının korunması gibi amaçlarla işlenen sağlık verilerinin silinmesi her zaman mümkün olmayabilir. Ancak, bu verilerin işlenmesini gerektiren sebepler ortadan kalktığında, unutulma hakkı kapsamında kaldırılması talep edilebilir.
Anahtar Kelime : unutulmahakkı
