Hastane Tarafından Kişisel Veri İhlali Durumunda İzlenebilecek Hukuki Yollar
Sağlık hizmeti sunan kuruluşlar, hastalar ve hekimler için kişisel veriler açısından özel bir öneme sahiptir. Çünkü sağlık verileri hem Türk Ceza Kanunu hem de 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) kapsamında "özel nitelikli kişisel veri" olarak korunur. Peki, bir hasta veya hekim hastanede kişisel verilerinin hukuka aykırı şekilde ifşa edildiğini veya izinsiz paylaşıldığını fark ederse hangi hukuki yollara başvurabilir?
Kişisel Veri Nedir ve Sağlık Verilerinin Önemi
Kişisel veri, kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ait her türlü bilgiyi ifade eder. Sağlık verileri ise kişinin fiziksel ve psikolojik sağlığına ilişkin bilgiler olup, KVKK’ya göre özel olarak korunmaktadır. Hastaneler, bu bilgileri işlerken kanuna, gizlilik ve güvenliğe azami özen göstermek zorundadır.
Kişisel Veri İhlali Ne Demektir?
Kişisel veri ihlali; bir kişinin izni olmaksızın verilerinin toplanması, yetkisiz kişilerle paylaşılması veya ifşa edilmesidir. Özellikle sağlık hizmeti sunan kuruluşlarda, veri ihlalinin itibar kaybı ve maddi zarara yol açabileceği göz önüne alındığında, büyük önem taşımaktadır. Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarında da belirtildiği üzere, sağlık verilerinin gizliliği kamu düzenine ilişkindir ve mutlak olarak korunmalıdır.
Veri İhlali Halinde İlk Adımlar
- Veri Sorumlusuna Başvuru: Öncelikle, hastane veya ilgili sağlık kuruluşuna yazılı başvuru yapılır. Ne zaman, hangi veri ihlalinin yaşandığı ve zararınızın ne olduğu açıkça anlatılmalıdır.
- KVKK Başvuru ve Şikayet Hakkı: 6698 Sayılı Kanun’a göre; veri sorumlusu, başvurunuza 30 gün içinde makul bir cevap sunmak zorundadır. Tatmin edici yanıt alınamazsa Kişisel Verileri Koruma Kurumu’na (KVKK) şikayette bulunulabilir.
Kuruma Yapılacak Şikayet ve İnceleme Süreci
Kişisel Verileri Koruma Kurumu, şikayetinizi en geç 60 gün içerisinde inceleyip karar verir. Kurum, inceleme sonunda ihlalin ortaya çıkması hâlinde idari para cezası uygulayabilir ve veri sorumlusuna hukuka uygunluğu sağlaması için talimat verebilir.
Tazminat Davası Açma Hakkı ve Hukuki Dayanaklar
- Türk Borçlar Kanunu (TBK) Madde 49: Kişilik hakkı ihlal edilen hasta veya hekim, maddi ve manevi tazminat davası açabilir. Yargıtay’ın yerleşik uygulamalarında da, sağlık verilerinin usulsüz ifşası, manevi tazminat hakkı doğurur.
- Anayasa’nın 20. Maddesi: Herkesin kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkı vardır. Devlet ve özel kuruluşlar, bu hakka saygı göstermekle yükümlüdür.
- KVKK Madde 14 ve 15: Kanun, veri sahibi olarak şikayet, başvuru ve yargıya başvurma hakkı tanır. Ayrıca, KVKK’ya aykırılık hâlinde, İdari yaptırımlar yanında tazminat davası yoluyla zararın giderilmesi de mümkündür.
Hastanelerin Yükümlülükleri
Hastaneler, kişisel verilerin gizliliğine ilişkin idari ve teknik tedbirleri almakla yükümlüdür. İzinsiz veri paylaşımıyla ilgili olarak Sağlık Bakanlığı'nın da denetim görevi vardır. Kayıt, saklama ve silme işlemleri dahil tüm süreçlerde veri güvenliği sağlanmalı ve mevzuata uygun hareket edilmelidir.
Sonuç ve Dikkat Edilmesi Gerekenler
Hastane kaynaklı kişisel veri ihlalleri ciddi sonuçlar doğurabilir. Hasta veya hekimin mağduriyeti halinde; önce hastaneye, ardından KVKK’ya başvurulmalı, hukuki süreçlerin takip edilmesi gerekir. Son olarak, uğranılan zararın karşılanması için tazminat davası açmak da mümkündür. Bu süreçler, Yargıtay ve Anayasa Mahkemesi kararlarında da şekillenmiş olup, hak arama yolları nettir ve resmi mevzuatla güvence altına alınmıştır.
Anahtar Kelime : sağlık hukuku kişisel veri ihlali
